异常 (2小节)
约 708 字大约 2 分钟
2026-11-11
一、什么时候会产生异常
程序运行时错误,编译不报错、运行时出错:
- 除法除数为0
- 年龄输入负数
new分配内存失败- 数组下标越界
- 打开不存在的文件
C++ 异常三件套:try、throw、catch
二、基础语法
throw xxx; // xxx 可以是任意类型:int、string、自定义类对象
try {
// 有可能抛出异常的代码
}
catch(类型1) {
// 匹配类型1的异常处理
}
catch(类型2) {
// 匹配类型2的异常处理
}执行流程
- try 里面代码没有抛异常:所有 catch 全部跳过,直接走到全部 catch 之后继续执行
- try 里抛出异常:立刻跳出 try,从上到下依次匹配 catch
- 匹配成功:执行当前catch,处理完后跳到所有catch后面继续跑
- 全部catch都匹配失败:调用
terminate,程序直接终止
⚠️ 重点:类型必须严格匹配!
throw "abc"是const char*,不等于string,会捕获失败。
三、基础示例(抛出string异常)
#include <iostream>
#include <string>
using namespace std;
void myDiv(int a, int b)
{
if (b == 0)
{
throw string("异常抛出来了!原因:除数为0");
}
int c = a / b;
cout << "结果为:" << c << endl;
}
int main()
{
try
{
int a, b;
cin >> a >> b;
myDiv(a, b);
}
catch (double d)
{
cout << "catch(double) " << d << endl;
}
catch (string &e)
{
cout << "catch(string) " << e << endl;
}
catch (int e)
{
cout << "catch(int) " << e << endl;
}
return 0;
}四、自定义异常类(推荐写法)
把异常封装成类,方便携带错误信息、错误码:
#include <iostream>
#include <string>
using namespace std;
// 自定义异常类
class MyDivException
{
private:
string message;
public:
MyDivException(string mes)
{
message = mes;
}
string display()
{
return message;
}
};
void myDiv(int a, int b)
{
if (b == 0)
{
// 抛出自定义异常对象
throw MyDivException("异常抛出来了!原因:除数为0");
}
int c = a / b;
cout << "结果为:" << c << endl;
}
int main()
{
try
{
int a, b;
cin >> a >> b;
myDiv(a, b);
}
catch (double d)
{
cout << "catch(double) " << d << endl;
}
catch (string &e)
{
cout << "catch(string) " << e << endl;
}
// 捕获自定义异常
catch (MyDivException &e)
{
cout << "MyDivException:" << e.display() << endl;
}
return 0;
}五、补充考点(常考)
- 异常是运行期机制,不是if-else,异常和错误码思路不一样;异常适合不可预料的错误
throw可以在 try 内部,也可以在 try 调用的函数里面向上抛(异常会向上传递)- 捕获的时候尽量用引用
&,避免对象拷贝 - 万能捕获(兜底catch,写在最后):
catch(...)
{
cout << "捕获任意未知异常" << endl;
}考试/项目习惯:最后加一个
catch(...)兜底,防止程序直接崩掉
✅ 快速一句话总结
try 看管风险代码,throw 扔出异常,catch 按类型接住异常;接不住程序直接终止;可以自己写异常类,携带更丰富错误信息。
